Reklama

Iran ajatollahów. Upadku monarchii można było się spodziewać

Upadek monarchii w Iranie nie był procesem nagłym ani niespodziewanym. Przez ostatnie 10 lat panowania Mohammada Rezy Pahlawiego narastał rozłam między autorytarną próbą modernizacji królestwa, a oczekiwaniami mas. Czy szach tego nie dostrzegał?
Ajatollah Chomeini (1902–1989) pozdrawia wiernych

Ajatollah Chomeini (1902–1989) pozdrawia wiernych

Foto: autor nieznany/wikimedia commons

W 1953 r. CIA i MI6 zorganizowały zamach stanu na demokratycznie wybranego premiera Mohammada Mosaddegha. Pahlawi uświadomił sobie, że ceną jego przetrwania jest dostosowanie się do amerykańskiej doktryny wojennej na Bliskim Wschodzie, która zakładała otoczenie południowo-zachodniej granicy ZSRR murem prozachodniego aliansu Iranu z Turcją. Wojna Jom Kipur w 1973 r. przyniosła perskiemu reżimowi ogromne dochody z gwałtownego skoku cen ropy. Jednak szach musiał je przeznaczyć głównie na zakupy uzbrojenia od amerykańskich koncernów zbrojeniowych. Dominuje opinia, że Reza Pahlawi modernizował kraj, lekceważąc jednocześnie tradycje i tożsamość religijną większości Irańczyków. Nie zgadzam się z tą opinią. To odkładanie reform socjalnych przyczyniło się do wybuchu rewolucji, a nie konflikt z duchowieństwem.

Pozostało jeszcze 83% artykułu

4 zł tygodniowo przez rok!

Wybierz roczny dostęp RP.PL i zyskaj dostęp do The New York Times!

Oferta dotyczy subskrypcji rocznej autoodnawialnej. Możesz anulować subskrypcję w dowolnym momencie.

Kliknij i poznaj szczegóły.

Reklama
Reklama
Promowane treści
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama