Wszystkie nieszczęścia Walezjuszy

Do wojny rozpoczętej przez sięgającego zza kanału La Manche po koronę wymarłych Kapetyngów Edwarda III Plantageneta (1337), a niosącej ziemiom francuskim kolejne fale najazdów i nieszczęść, własne żniwo dołożyła epidemia czarnej ospy. Tak jak większość zachodniej Europy, Francja, której ludność zmniejszyła się w latach 1340 – 1440 z 17 do 10 mln, dźwigać się będzie z katastrofy dziesiątki lat.

Na polach bitew szczęście na długo opuściło panujących po Kapetyngach Walezjuszy. Morska bitwa w zatoce Écluse (Sluys) w 1340 roku oraz lądowe starcie pod Crécy w 1346 roku zakończyły się ich klęską, a pobity pod Poitiers w 1356 roku król Jan II Dobry dostał się do niewoli. Opuści ją za cenę ogromnego okupu oraz upokarzającego traktatu w Brétigny (1360), który oddał Edwardowi jedną czwartą ziem francuskich (po części odebranych Plantagenetom w XIII wieku przez Filipa Augusta) bez obowiązku składania z nich hołdu królowi Francji.