Polska południowa: Cmentarzysko samolotów Europy

Najpierw do Polski poleciała załoga brytyjska i okazało się, że w ogóle jest to możliwe. Potem Stanisław Król dokonał zrzutu niedaleko Łowicza – to wtedy do kraju przedostał się słynny cichociemny Jan Piwnik ps. Ponury. Do 1944 r. większość samolotów startowała z Wielkiej Brytanii, choć były też próby opracowania zupełnie nowego szlaku w związku z zajęciem południa Włoch. To były loty trwające nawet 11 godzin. Ostatni lot z Włoch do Polski odbył się 22 grudnia 1944 roku.

Lotnicy wspomagali też powstańców warszawskich.

To najtragiczniejszy epizod polskiej łączności lotniczej z krajem. Spadło wówczas wiele samolotów, nie tylko polskich załóg. Pierwszy lot odbył się już na początku sierpnia, wtedy w stronę Warszawy wylecieli Polacy i załogi południowoafrykańskie – jedną z nich zestrzelono w okolicy Nowego Sącza. Z kolei 14 sierpnia nad Puszczą Niepołomicką niedaleko Bochni zginęła załoga samolotu pilotowanego przez Zbigniewa Szostaka. Dziś części tego samolotu możemy oglądać w Muzeum Powstania Warszawskiego, bo posłużyły do konstrukcji makiety liberatora zawieszonej wśród innych eksponatów.

Gdzie w Europie znajdują się groby polskich lotników?

Nad Węgrami zestrzelono kilka polskich załóg. Szczątki lotników z tych maszyn znajdują się na cmentarzu wojskowym niedaleko Budapesztu w Solymár. Tragiczny był także ostatni lot z Włoch do Polski, który miał miejsce 22 grudnia 1944 r. Jedna z dziesięciu maszyn, które wyruszyły wówczas do kraju została zestrzelona nad Słowacją. To były długie loty, a niektórzy latali co noc, choć mieli wtedy po 20 lat. Części z nich nie można było odnaleźć przez długie lata, nawet do dziś.