Dzień Pamięci Ofiar Reżimów Totalitarnych proklamowany został w 2009 roku przez Parlament Europejski. Właśnie mija 85 lat od podpisania paktu Ribbentrop-Mołotow – porozumienie między niemiecką III Rzeszą i Związkiem Sowieckim, które utorowało drogę do wybuchu II wojny światowej, a także cierpienia dla milionów ludzi w obozach koncentracyjnych, gułagach, w wyniku zaplanowanego ludobójstwa czasie Holokaustu, a także niewolniczej pracy.
Spoty przybliżają ofiary totalitaryzmów
Europejska Sieć Pamięci i Solidarności przygotowała z tej okazji spoty filmowe poświęcone osobom, które walczyły z systemami totalitarnymi. Spoty filmowe opisują losy Johanna „Rukeli” Trollmanna (1907–1944), niemieckiego boksera pochodzenia romskiego, zamordowanego przez kapo w obozie Wittenberge, którego wcześniej pokonał na ringu oraz Emílię Machálkovą (1926–2017), Czeszkę pochodzenia romskiego, która przeżyła Holokaust i stała się promotorką kultury romskiej.
Bohaterami spotów z poprzednich lat byli m.in. Władysław Bartoszewski (1922–2015); Borys Romanczenko (1926–2022), ukraiński aktywista, ocalony z Holokaustu, ofiara rosyjskiej agresji na Ukrainę; Doina Cornea (1929–2018), rumuńska dysydentka, która w latach 80. XX wieku sprzeciwiała się rządom komunistycznego dyktatora Nicolae Ceauşescu; Ieva Lase (1916–2002), łotewska tłumaczka i nauczycielka języka francuskiego, która dwukrotnie trafiała do niewoli za działalność antyreżimową; Jaan Kross (1920–2007), estoński poeta i pisarz, aresztowany w czasie niemieckiej okupacji Estonii, a następnie więziony przez NKWD i zesłany do łagrów; Kazimierz Moczarski (1907–1975), dziennikarz, pisarz, żołnierz AK, autor „Rozmów z katem”; Milada Horáková (1901–1950), czeska polityczka, skazana na karę śmierci w okresie stalinizmu w Czechosłowacji; Juliana Zarchi (1938–1991) Litwinka niemiecko-żydowskiego pochodzenia, doświadczona przez oba totalitaryzmy; Żydówka Mala Zimetbaum i Polak Edek Galiński, więźniowie obozu koncentracyjnego w Auschwitz; Péter Mansfeld (1941–1959), najmłodsza ofiara represji na Węgrzech w 1956 r.
