Reklama

Pamięć o Polsce różnorodnej

– Wielokulturowe dziedzictwo dawnej Rzeczypospolitej to nasze dziedzictwo – przypomina dr Michał Laszczkowski, prezes Fundacji Dziedzictwa Kulturowego, która w ciągu roku odnowiła 100 nagrobków.

Publikacja: 28.10.2021 19:17

Pamięć o Polsce różnorodnej

Foto: Shutterstock

Przed Zaduszkami organizacje społeczne podsumowują działania związane z opieką nad grobami osób, które zapisały się w historii Polski. Uporządkowane zostały np. groby polskich żołnierzy poległych we wrześniu 1939 r. w czasie walk w Puszczy Kampinoskiej. IPN w Katowicach od kilku miesięcy oznacza specjalnymi tabliczkami groby powstańców śląskich, ale też odnawia ich groby. Zakończyła się właśnie renowacja nagrobka Józefa Grzegorzka w Katowicach. Był on współorganizatorem i pierwszym komendantem Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska, brał udział w III powstaniu śląskim.

Zakończyła się też renowacja pomnika Gloria Victis na warszawskich Powązkach Wojskowych (pisaliśmy o tym w „Rzeczpospolitej"), a jednocześnie przekazana została opieka nad tym pomnikiem Muzeum Powstania Warszawskiego przez Okręg Warszawa Światowego Związku Żołnierzy AK.

– Muzeum Powstania Warszawskiego jest naturalnym spadkobiercą tradycji i strażnikiem pamięci o powstaniu warszawskim i jego żołnierzach – mówi Jan Ołdakowski, dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego.

Jak nas poinformował dr Michał Laszczkowski, dzięki wsparciu z budżetu resortu kultury i Instytutu Polonica w tym roku odnowionych zostało niemal 100 nagrobków.

Konserwatorzy pracowali m.in. na cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie. Polsko-ukraińskie zespoły odnowiły 14 nagrobków, w tym m.in. biskupów rzymsko-katolickich Jana Marcelego Gutowskiego oraz Adama Jasińskiego, grób rodziny Klamutów, w którym spoczywa zasłużony dla ratowania dziedzictwa Ossolineum w okresie ZSRR jego dyrektor Mieczysław Gębarowicz.

Reklama
Reklama

Prace prowadzone były także na cmentarzu Bazyliańskim w Krzemieńcu, gdzie konserwacji poddano cztery nagrobki, w tym XVIII-wieczną rzeźbę przedstawiającą św. Piotra z Alkantary, która pochodzi z fasady jednego z dwóch franciszkańskich klasztorów w Krzemieńcu. W Liczkowcach na Tarnopolszczyźnie odnowiona została zaś kolumna upamiętniająca epidemię cholery z lat 1830–1831.

W Polsce fundacja prowadziła prace na cmentarzu tatarskim w Kruszynianach. To już czwarty cmentarz tatarski objęty opieką tej instytucji. Odnowionych zostało 41 pomników, czyli kamiennych głazów, które dotychczas często powalone lub zakopane nie były widoczne. Na cmentarzu prawosławnym w Warszawie odnowione zostało z kolei malowidło Jerzego Nowosielskiego na grobie ks. Jerzego Klingera.

Prace prowadzone były także na cmentarzu żydowskim w Warszawie, gdzie konserwacji poddanych zostało niemalże 30 nagrobków, przeważnie znajdujących się w najstarszej części cmentarza.

Konserwacja objęła także cztery groby żołnierzy Wojska Polskiego poległych w latach 1918–1920.

– Wielokulturowe dziedzictwo dawnej Rzeczypospolitej to nasze dziedzictwo – mówi prezes Michał Laszczkowski. – Pożoga drugiej wojny światowej, masowe mordy, przemieszczenie granic i całych społeczności powoduje, że to na nas spoczywa obowiązek troski o to dziedzictwo – dodaje.

Historia Polski
Tajna misja polskiego konsula w Turcji. Setki osób zawdzięczały mu ocalenie od Zagłady
Historia Polski
Pion śledczy IPN ściga wykonawców stanu wojennego
Historia Polski
Jedna z największych tragedii polskiej żeglugi. Po 33 latach losy „Jana Heweliusza” wciąż budzą emocje
Historia Polski
Wystawimy rachunek Rosji. Naukowcy liczą straty po agresji ZSRS
Historia Polski
Jak KARTA broniła polskiej pamięci przed fałszem i podziałem
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama